ร่องก้นเป็นแผล ต้องสงสัย โรคแผลปริที่ขอบทวารหนัก

ร่องก้นเป็นแผล

          ร่องก้นเป็นแผล รู้สึกเจ็บที่รูทวารหนัก บวกกับมีอาการถ่ายเป็นเลือด ให้สงสัยไว้ก่อนว่าอาจเป็นโรคแผลปริที่ขอบทวารหนัก ที่หลายคนอาจหลงผิดคิดว่าเป็นริดสีดวงทวาร

          อาการร่องก้นเป็นแผล รู้สึกเจ็บทุกครั้งที่ถ่าย และบางครั้งมีอาการเจ็บร่องก้นเป็นเวลานาน แถมยังถ่ายเป็นเลือดจนเข้าใจว่าเป็นโรคริดสีดวงทวารหนักหรือเปล่า กลายเป็นว่าตระหนกตกใจและอาจหาวิธีรักษาไม่ถูกกับอาการที่เป็นอยู่ ซึ่งก่อนจะเกิดเหตุการณ์เข้าใจโรคผิดอย่างนั้นขึ้น เรามาทำความรู้จักอาการร่องก้นเป็นแผลหรือที่ทางการแพทย์เรียกว่าโรคแผลปริที่ขอบทวารหนัก ภาษาอังกฤษก็ Anal fissure กันดีกว่า

ร่องก้นเป็นแผล

ร่องก้นเป็นแผล หรือโรคแผลปริที่ขอบทวารหนัก มาทำความรู้จักกันก่อน

          ร่องก้นเป็นแผลหรือที่ทางการแพทย์เรียกว่าแผลปริขอบทวารหนัก หรือแผลรอยแยกขอบทวารหนัก คือแผลที่ขอบหรือปากทวารหนัก มีลักษณะเป็นรอยปริเกิดขึ้นบริเวณขอบทวารหนัก โดยทั่วไปจะเห็นแผลเป็นรอยปริอยู่ตรงกลางทางด้านหลัง หรือตรงกลางทางด้านหน้าของทวาหนัก มีอาการเจ็บรุนแรงเมื่อเทียบกับขนาดแผล และพบอาการร่องก้นเป็นแผลได้บ่อยไม่น้อยไปกว่าโรคริดสีดวงทวารเลย

ร่องก้นเป็นแผล สาเหตุเกิดจากอะไรได้บ้าง

          อาการร่องก้นเป็นแผลหรือแผลปริที่ขอบทวารหนักส่วนมากพบว่าเกิดจากพฤติกรรมการเบ่งถ่ายที่รุนแรงจากอาการท้องผูกหรือท้องเสีย ตลอดจนการถ่ายอุจจาระเหลวเรื้อรังหรืออาการท้องเสียเรื้อรัง อันส่งผลให้กล้ามเนื้อหูรูดปากทวารหนักทำงานเพิ่มขึ้น

ร่องก้นเป็นแผล

   
     
หรือบางครั้งอาการร่องก้นเป็นแผลก็เกิดจากการสอดใส่วัสดุแปลกปลอมทางทวารหนัก
การร่วมเพศทางทวารหนัก รวมไปถึงเป็นอาการของโรคบางอย่าง เช่น โรคซิฟิลิส โรคหนองใน วัณโรค โรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง การติดเชื้อ HIV และโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว เป็นต้น ทั้งนี้จะพบโรคนี้ได้บ่อยในทุกเพศทุกวัย โดยเฉพาะวัยผู้ใหญ่ตอนต้นและในวัยกลางคน

ร่องก้นเป็นแผล

ร่องก้นเป็นแผล อาการเป็นอย่างไร

          – เจ็บหรือแสบทวารหนักขณะเบ่งถ่าย อาจมีอาการเจ็บหรือปวดขอบทวารหนักยาวนานหลายชั่วโมงหลังถ่าย ในรายที่มีอาการเรื้อรัง

          – ถ่ายเป็นเลือด มีเลือดสีแดงสดออกมาขณะเบ่งถ่าย หรือติดกระดาษชำระมาด้วย

          – มีก้อนหรือติ่งที่ขอบทวารหนัก ร่วมกับอาการข้างต้น

          – มีอาการแสบร้อน คัน รอบ ๆ ขอบทวารหนัก

          – มักมีอาการท้องผูก อุจจาระแข็ง ถ่ายยากร่วมด้วย

ร่องก้นเป็นแผล รักษาอย่างไร

   
      การรักษาอาการร่องก้นเป็นแผล
หรือโรคแผลปริที่ขอบทวารหนักจะแบ่งไปตามระยะและความรุนแรงของอาการ
ซึ่งสามารถจำแนกการรักษาได้ดังนี้

1. การรักษาด้วยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของตัวเอง

         
ในเคสที่อาการยังไม่รุนแรงหรือเรื้อรัง
เรายังพอรักษาอาการร่องก้นเป็นแผลด้วยตัวเองได้
โดยเพิ่มการกินอาหารที่มีกากใย ดื่มน้ำให้มาก ๆ
เพื่อกระตุ้นให้ระบบขับถ่ายดีขึ้น ถ่ายคล่องตัวขึ้น อุจจาระนิ่ม ไม่แข็ง
หรือหากมีอาการท้องผูกหนักมาก อาจต้องให้ยาระบายชนิดอ่อนเพิ่ม
พร้อมทั้งแนะนำให้ผู้ป่วยนั่งแช่น้ำอุ่นหลังถ่าย
เพื่อช่วยให้กล้ามเนื้อหูรูดที่บีบตัวมากเกินไปคลายตัวลงได้
และยังเป็นวิธีที่ช่วยเพิ่มการไหลเวียนของเลือดบริเวณทวารหนัก
ส่งผลให้แผลหายเร็วขึ้นอีกด้วย

2. การรักษาด้วยยา

         
ในรายที่รักษาด้วยตัวเองแล้วอาการยังไม่หายภายใน 2-4 สัปดาห์
แพทย์อาจใช้ยาช่วยในการรักษา โดยจะมียาเฉพาะที่อันได้แก่
ยาทาและยาเหน็บที่ใช้ในโรคริดสีดวงทวาร,
ยาทาที่ช่วยลดการหดตัวของกล้ามเนื้อหูรูด (ยากลุ่ม Nitroglycerine) เป็นต้น

3. การรักษาด้วยการผ่าตัด

          การผ่าตัดเพื่อรักษาแผลปริที่ขอบทวารหนัก โดยทั่วไปจะมีอยู่ 2 ทางเลือกด้วยกัน ดังต่อไปนี้

– การผ่าตัดถ่างขยายทวารหนัก

         
สำหรับกลุ่มผู้ป่วยที่รักษาตามวิธีเบื้องต้นแล้วอาการไม่ดีขึ้น
รวมถึงมีแผลขอบทวารชนิดเรื้อรัง มีอาการปวดมาก
แพทย์จะรักษาด้วยการผ่าตัดถ่างขยายทวารหนัก
เพื่อขยายหรือยืดกล้ามเน้ือหูรูดของขอบทวารหนัก
ทําให้กล้ามเนื้อส่วนนั้นหยุดขมิบหรือหยุดเกร็ง
ซึ่งจะช่วยให้อาการปวดทุเลาลงและแผลหายเร็วขึ้นด้วย

– การตัดกล้ามเนื้อหูรูด

         
วิธีผ่าตัดนี้จะช่วยให้กล้ามเนื้อเกิดการขยายตัวมากกว่าปกติ
ทำให้ไม่เจ็บเวลาถ่ายอุจจาระ อุจจาระผ่านได้สะดวก
ส่งผลให้แผลมีโอกาสหายได้เร็วขึ้น

ร่องก้นเป็นแผล

ร่องก้นเป็นแผล อันตรายไหม

   
    โดยปกติแล้วถ้าเป็นในระยะเริ่มต้น
และมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อช่วยให้ระบบขับถ่ายดีขึ้น
แผลก็จะหายได้เองภายใน 1-3 สัปดาห์ แต่หากไม่ดูแลตัวเอง
ปล่อยให้เกิดอาการท้องผูก ท้องเสียบ่อย ๆ โอกาสจะกลับมาเป็นอีกก็มีมาก

         
ทว่าในกรณีที่อาการเรื้อรังต้องรักษาด้วยการผ่าตัด
อาจมีผลข้างเคียงจากการผ่าตัดได้ เช่น ปัสสาวะลำบากชั่วคราว
และอาจมีเลือดหรือน้ำเหลืองซึมจากแผลผ่าตัดประมาณ 4
สัปดาห์หรือจนกว่าแผลจะหาย ซึ่งหลังจากทำการผ่าตัดแล้ว
ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจดูแผลตามนัดอย่างเคร่งครัด
เพื่อป้องกันการติดเชื้อที่แผลผ่าตัด อันอาจก่อให้เกิดโรคแทรกซ้อนได้
แต่ส่วนใหญ่ผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัดก็มักจะหายขาดค่ะ

ร่องก้นเป็นแผล ป้องกันได้ไหม

          เราสามารถป้องกันโรคแผลปริที่ขอบทวารหนักด้วยการดูแลตัวเองให้สุขภาพแข็งแรง ถ่ายคล่อง โดยมีข้อควรปฏิบัติตามนี้เลย

         
– กินผัก-ผลไม้ให้มาก ประมาณ 18 ช้อนต่อวัน
เพื่อให้ร่างกายได้รับไฟเบอร์ที่เพียงพอ ป้องกันอาการท้องผูก
และช่วยให้ระบบขับถ่ายทำงานได้อย่างเป็นปกติดี

          – ควรดื่มน้ำให้ได้อย่างน้อยวันละ 6-8 แก้ว

         
– หมั่นออกกำลังกาย อย่างน้อยสัปดาห์ละ 3 ครั้ง ครั้งละ 30 นาที
เพื่อให้ร่างกายได้เคลื่อนไหว ส่งผลดีต่อการทำงานของลำไส้
ช่วยให้ขับถ่ายสะดวก ท้องไม่ผูก

          – หากมีอาการท้องผูกต้องรีบรักษา โดยเฉพาะในกรณีที่ถ่ายไม่ออกหลายวัน

          – หากมีอาการท้องเสียเรื้อรัง อุจจาระเหลวบ่อยครั้งก็ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อทำการรักษาเช่นกัน
         
          – หลีกเลี่ยงการสอดใส่สิ่งแปลกปลอมทางทวารหนัก รวมไปถึงการมีเพศสัมพันธ์ทางทวารหนักด้วย

          อย่างไรก็ตามโรคนี้จัดว่าเป็นโรคที่ไม่ร้ายแรงก็จริง

แต่อาการร่องก้นเป็นแผลคงสร้างความเจ็บปวดและความลำบากในการใช้ชีวิตประจำวันมากพอสมควร
ดังนั้นไม่เจ็บไม่ป่วยด้วยโรคอะไรจะดีที่สุดว่าไหมคะ
ซึ่งเราเองก็ควรต้องดูแลสุขภาพ กินอาหารที่มีประโยชน์ ดื่มน้ำเยอะ ๆ
หมั่นออกกำลังกาย และพักผ่อนให้เพียงพอด้วย

ขอขอบคุณข้อมูลจาก   

ราชวิทยาลัยศัลยแพทย์แห่งประเทศไทย
healthline
medicinenet
nhs

ที่มาของเนื้อหา : health.kapook.com